Çiğ Noktası Ölçüm Cihazı

Herkes katı, sıvı ve gaz olmak üzere suyun üç halini bilir. Bir halden diğerine geçiş için genelde donma, çözülme ve buharlaşma gibi terimler kullanılır. Çözülme, katıdan sıvı hale geçmeyi ifade eder. Gaz halinden sıvı hale gelen su için çiğ ya da yoğunlaşma terimleri kullanılır. Çiğ damlaları, genelde yağmur yağmasa bile sabah vaktinde çimde görülebilen su damlalarıdır. Yoğunlaşma suyu ise çadırların iç tarafına ya da soğuk cam ya da metal üzerine sıvı olarak yerleşen sudur. Havadaki nemden oluşan bu sıvının diğer isimleri yoğuşma ya da yoğuşma suyudur. Ilık hava soğuk havadan daha fazla nem emebileceğinden yoğuşma ya da yoğuşma suyu nemli hava soğuduğunda oluşur. Tüm havanın soğutulması gerekli değildir; havanın küçük soğuk yüzeylerden geçmesi yeterlidir. Örneğin, soğuktan sıcak bir odaya geçildiğinde gözlük camları buharlaşabilir. Bunun yanı sıra yoğuşma, sıcak alanlardan geçen soğuk su borularında ve banyolardaki fayans, pencere ve aynalarda duştan sonra sıklıkla görülür. 

Yoğuşmanın meydana gelip gelmediği, havada ne kadar su buharı bulunduğuna ve havanın ne kadar soğutulduğuna bağlıdır. Havanın sıcaklığı ve nem içeriği bilindiğinde yoğuşma halini önlemek için yüzeylerin minimum sıcaklığı belirlenebilir. Yoğuşma suyunun çökeldiği sıcaklık, çiğ noktası ya da çiğ noktası sıcaklığı olarak adlandırılır.

Kontrol edilmeyen nem girişi, yapı bileşenlerinde, iç mekan tasarımında ve depolanan malzemelerde küf oluşumuna ya da diğer hasarlara yol açabilir. Malzemeler genelde nemi emdiğinden yüzeydeki nem ancak renk değişikliği yaşandığında tespit edilebilir. Kritik bölgelerde erken bir aşamada düzeltme yapabilmek için çiğ noktası ölçüm cihazı kullanılır.

Yoğuşma riskinin olduğu bir durumda çiğ noktası ölçüm cihazı kullanıldığında sıcaklık çiğ noktasının üzerine çıkarılabilir ya da nem düşürülebilir. Genelde çiğ noktası ölçüm cihazı yoğuşmayı binalarda nem hasarının nedeni olmaktan çıkarır. Çiğ noktası ölçüm cihazı, çiğ noktası sıcaklığını belirlemek için her zaman hava sıcaklığını ve nemi ölçer. Bunlar, kullanıcının genellikle ısıtma ve havalandırma ile etkileyebileceği iki değerdir. Bazı durumlarda havanın sıcaklığını ve nem içeriğini değiştirmek mümkün değildir ya da bu istenmez. Ardından, risk altındaki alanların ısıtılıp ısıtılamayacağı ya da neme duyarlı olmayan malzemelere geçmenin mümkün olup olmadığı kontrol edilmelidir.

Çiğ noktasını belirlemek için çiğ noktası ölçüm cihazının havanın sıcaklık ve nem içeriğini ölçebilmesi gerekir. Çiğ noktası, çiğ noktası ölçüm cihazındaki bu iki değerden belirlenir. Bu nedenle, çiğ noktası ölçüm cihazı, çiğ noktası sıcaklığının belirlenmesi için algoritması bulunan bir termohigrometredir.

Hava nemi genelde yüzde 0 ... 100 ya da yüzde 5 ... 95 bağıl nem olarak ölçülür. Çiğ noktası ölçüm cihazı ile dahili olarak belirlenebilen çiğ noktası sıcaklığı ölçüm aralığı genelde sıcaklık ölçüm aralığı ve çiğ noktası ölçüm cihazında kaydedilen değerlendirme fonksiyonu ile sınırlıdır. Bazı çiğ noktası ölçüm cihazı modelleri sadece 0 ... 50 °C arasındaki hava sıcaklığını ölçebilirken diğer çiğ noktası ölçüm cihazı modellerindeki sıcaklık ölçüm aralığı -40 ... +70 °C arasındadır. Çiğ noktası ölçüm cihazı seçerken hava sıcaklığı ölçüm aralığının ve çiğ noktası sıcaklığı ölçüm aralığının uygulamanız için uygun olduğundan emin olun.

Mobil çiğ noktası ölçüm cihazı ile konutlarda ya da ofis binalarında oda oda denetimler yapılabilir. Bazı konut şirketleri, kiracılarına taşınırken ya da nem hasarı durumunda küf uyarısı veren ekranlı bir çiğ noktası ölçüm cihazı sunar. Çiğ noktası ölçüm cihazı verileri yardımıyla duruma göre ısıtma ve havalandırma işlemleri yapılabilir ve yoğuşma ve küf oluşumu önlenebilir.

Ekranı bulunan böyle bir çiğ noktası ölçüm cihazı, ofislerde havalandırma davranışı ile hava nemini düzenlemek için de kullanılabilir. Sabit çiğ noktası ölçüm cihazı, çalışma ve depolama odalarındaki çiğ noktasını ve basınçlı gaz ya da basınçlı hava sistemleri durumunda izleme amacıyla endüstride kullanılır. Çiğ noktası ölçüm cihazının uygulama alanlarından biri de endüstriyel kurutma tesislerinin izlenmesi ve kontrolüdür.

Çiğ noktası ölçüm cihazında nem ve sıcaklık sensörlerinin yanı sıra diğer ölçüm parametreleri için de ek sensörler bulunabilir. Genelde sıcaklık sensörünün yanı sıra yüzey sıcaklığı için de ek bir sıcaklık sensörü kullanılır. Bu sensör, belirlenen çiğ noktasının üzerinde olup olmadıklarını belirlemek için geometrik ve malzemeyle ilgili termal köprülerin sıcaklığını ölçmek için kullanıldığında pratiktir. Bu ek sensörler genelde çiğ noktası ölçüm cihazına arayüzler aracılığıyla harici sıcaklık sensörleri olarak bağlanır ve kolaylıkla değiştirilebilir. 

Çiğ noktası ölçüm cihazı olarak kullanımı epey kolay olan infrared (kızılötesi) termometrelerdir. İnfrared termometreler ile erişilmesi zor konumlarda ve yüksek tavanlarda yüzey sıcaklığı kolay ve hızlı bir şekilde ölçülebilir. Hava sıcaklığı ve nemi için sensörleri bulunan termal görüntüleme kameraları da çiğ noktası ölçüm cihazı olarak kullanılabilir. Termal görüntüleme kameraları hedeflenen yüzeyin termal görüntü üzerindeki ısı dağıtımına ilişkin genel bir bilgi sağlar ve düz ekran nedeniyle boru hatlarını ve diğer armatürleri tanımlamayı kolaylaştırır. Diğer çiğ noktası ölçüm cihazları, hava basıncı ve hava hızı sensörleri ile donatılmıştır ve diğer pek çok şeyin yanı sıra havalandırma ve iklimlendirme sistemlerinin kontrolü için uygundur.

Bazı çiğ noktası ölçüm cihazı modelleri, ölçüm değerlerini SD kartta ya da cihazda depolama imkanı sunar. Bu veri kaydediciler (ekran çıkarıldığında) USB bellek boyutundadır ve USB arayüzü aracılığıyla bilgisayarda okunabilir. 

Bu veri kaydediciler, apartmanlarda ve arşivlerde iç mekan iklimini kaydetmek ya da hassas malların taşınması ve depolanması sırasında iklim koşullarını belgelemek için mobil çiğ noktası ölçüm cihazı olarak kullanılabilir. Bu tür çiğ noktası ölçüm cihazları, birkaç hafta boyunca önceden ayarlanmış aralıklarda hava sıcaklığını ve nemini kaydeder. Çiğ noktası hemen belirlenip kaydedilmediğinde sonrasında sıcaklık ve nemden hesaplanabilir. Ölçüm verileri, ölçüm süresi boyunca değerlerin yükselişini ve düşüşünü gösterir. Pek çok çiğ noktası ölçüm cihazı için ölçüm değerlerini grafik olarak net bir şekilde görüntüleyen yazılım mevcuttur. 

Bazı nem hasarları için ölçüm değeri eğrisinde yoğuşma belirtisi yoktur. Nemin nedeni arızalı su ya da ısıtma boruları, yağmur suyuna nüfuz etmiş ya da yeterince kurumamış bir önceki su hasarı olabilir. Çiğ noktası ölçüm cihazında kaydedilen ölçüm değerleri RS232, USB ya da Bluetooth aracılığıyla değerlendirme için bilgisayara aktarılabilir. Bazı çiğ noktası ölçüm cihazı modelleri, ölçüm değerlerini cihazda kaydedemeyebilir, ancak, bu değerleri Bluetooth aracılığıyla ya da bilgisayara bağlı olduğunda aktarabilir.