Refraktometre

Refraktometreye ihtiyacınız var ise doğru yerdesiniz. Aşağıda yer alan soruları yanıtlayarak ihtiyacınıza en uygun refraktometre modelini belirleyebilirsiniz.

Bu soruya vereceğiniz cevap büyük ölçüde refraktometrenin kullanım amacına bağlıdır. Refraktif indeksi laboratuvarda mı ölçeceksiniz yoksa refraktometre ile üretim hattında aynı yerde tekrarlanan ölçümler mi gerçekleştireceksiniz? Refraktif indeksi yerinde mi yoksa farklı durumlarda ve yerlerde mi ölçeceksiniz?

Abbe refraktometre, sabit kullanım için masaüstü ya da tezgahta kullanılmak üzere tasarlanmış bir modeldir. Analog ya da dijital refraktometreler genelde hafif ve taşınabilirdir, hatta bazıları cebinize bile sığabilir. Cep boyutundaki refraktometreler özellikle bira fabrikalarında, üzüm bağlarında hatta tamirhanelerde yerinde ölçümler gerçekleştirmek için kullanışlıdır.

Optik ölçeği bulunan taşınabilir bir analog refraktometrenin hassasiyeti ± %0.5 Brix olmalıdır. Modern dijital refraktometrelerin hassasiyeti ± %0.2 Brix olmalıdır. ABBE refraktometrenin hassasiyeti de ± %0.3 Brix olmalıdır.

Refraktif indeks, sıcaklığa bağlı olduğundan refraktometre ile en hassas ölçüm değerlerini elde etmek için ölçüme başlamadan önce numunenin, refraktometrenin ve ortam sıcaklığının eşitlenmesini sağlamak önemlidir. Bu, otomatik ısı dengelemesi olan bir refraktometre kullanırken de geçerlidir. Sıcaklığın dengelenip dengelenmediğini öğrenmek için arka arkaya beş ölçüm gerçekleştirin. Ölçüm değerlerinin refraktometrede beliritlen hassasiyetten daha fazla değişmemesi gerekir.

PCE Teknik Cihazlar’un sunduğu tüm refraktometre modelleri fabrikada kalibre edilmiştir. PCE’nin Abbe ve taşınabilir refraktometre modelleri, kullanıcı tarafından istenildiğinde sıfırlanabilir ya da kalibre edilebilir.

ISO kalibrasyon sertifikası talebinde bulunan firmalar için pek çok PCE refraktometre modeli, ISO sertifikalı bir laboratuvar ortamında belirli referans standartlarına (sertifikalı test sıvıları) göre kalibre edilebilir. ISO kalibrasyon seçeneği bulunan refraktometre modellerinde ISO kalibrasyon sertifikası ek bir ücret karşılığında aksesuar olarak bulunur.

İstediğiniz ölçüm parametrelerinin sunduğumuz ürünlerde mevcut olmaması durumunda aşağıda belirtilenleri uygulayın ya da refraktometrelerimiz ile ilgili yardım sağlayabilecek mühendis ve teknisyenlerimiz ile iletişime geçin.

Örneğin, ölçüm sonucu %12.9 Brix ise aynı maddenin bir kurutma haznesi ya da laboratuvarda kimyasal analizi ile kuru testini gerçekleştirebilirsiniz. Bu örnekte sonuç %8.2 katı içeriğidir.

Ardından bu iki sonucu birbirine bölün (12.9 : 8.2). Sonuç 1.57’dir. Artık refraktometre ile laboratuvar sonucu arasındaki korelasyonu biliyorsunuz. İşlem sırasında ya da sahada refraktometre kullandığınızda gerçek laboratuvar sonucunu elde etmek için ölçüm değerini 1.57’ye bölmeniz gerekir.

Çoğu refraktometre modelimiz, ölçüm değerini Brix derecesinde görüntüler. Bir sıvı, 99 g su içinde 1 g sakkaroz çözeltisi ile aynı yoğunluğa sahipse bir derece Brix’e (= %1 Brix) sahiptir. 90 g su içinde 10 g sakkarız çözeltisi ile aynı yoğunluğa sahipse 10 Brix (=%10 Brix) içerir. Sakkaroz, şeker içeriği için referans görevi görür.

Bir sıvıdaki çözünür kuru katı madde miktarı (ve dolayısıyla yaklaşık olarak şeker içeriği) genellikle “derece Brix“ cinsinden ifade edilir. Bu da dolaylı olarak meyvenin olgunluğuna ilişkin nesnel bir değer sağlar. Bazı Avrupa pazarlama standartları, “yeterince olgunlaşmış“ bir meyvenin belirli Brix değerlerini sağlaması gerektiğini şart koşmaktadır. Refraktometre kullanımında epey yaygın olan bu ölçüm birimine 1870’de sıvıların şeker içeriğini belirlemek için bu kalibrasyonu geliştiren 19.yüzyıl biliminsanı Adolf F. Brix’in adı verilmiştir. Avrupa pazarlama standartlarında kivi ve kavun/karpuz için Brix değerinin meyvenin hasat olgunluğunu belirleyebilmek için refraktometre ile ölçülmesi gerektiği belirtilir.

Abbe refraktometre, özel bir refraktometre türüdür. Bu tür bir refraktometre, sıvıların refraktif indeksini belirleyen optik bir cihazdır. Abbe refraktometrenin ölçüm prensibi, bir arayüzdeki toplam yansımanın kritik açısının ilgili optik ortamın refraktif indekslerine dayanır. Toplam yansıma, bilinen yüksek refraktif indeksine sahip cam prizma ile optik olarak daha ince ve daha düşük refraktif indekse sahip ölçülecek sıvı arasındaki arayüzde gerçekleşir. Abbe refraktometrenin iç tasarımı, iki cam prizma arasına uygulanan ince bir sıvı tabaka ile kritik açının hassas bir şekilde belirlenmesini sağlar. Bu tür refraktometre modellerini bu kategoride bulabilirsiniz.

Modern teknolojik gelişmeler, pek çok endüstriyel süreci hızlandırır ve üreticilerden hem yüksek kalitede hem de uzun süreli verimli çalışma gerektirir. Bu nedenle, devamlı izleme ve kontroller, piyasada kalmak isteyen ve yüksek kaliteli ürünlerin üreticisi olma ününe sahip üreticiler için hem önemli hem de zorunludur. Hammaddenin, yarı ürünün ve son ürünün kontrolü, üretimin farklı aşamalarında kontrol yöntemlerinin modernizasyonu vb. üretimin modern dijital cihazlar yardımıyla yerine getirilmeye çalışılan görevlerdir. Refraktometre de bu cihazlardan biridir.

Gıda endüstrisi söz konusu olduğunda ürünün kalitesi ve güvenliği büyük önem taşır. Refraktometre, hassas ölçüm sonuçları veren epey hassas bir cihazdır ve kontrolün gerekli olduğu her yerde kullanılabilir. Gıda endüstrisinde refraktometre, hamur işi fabrikalarında tatlı üretiminde, içecek ve meyve sularında ya da farklı unlu mamul türlerinde (hamur işleri, pastalar, turtalar, kurabiyeler) şeker seviyesini test etmek için kullanılır. Çeşitli süt ürünleri, meyve ya da sebze püresi gibi gıda maddelerindeki kuru çözünen maddelerin içeriğinin belirlenmesi de refraktometre ile gerçekleştirilir. Bunun haricinde, refraktometre ile maddedeki su miktarı da tespit edilebilir. Ölçüm değerlerinin norm aralıklarından sapması durumunda refraktometre kullanılarak elde edilen ölçüm değerleri ayarlamalar için hemen kullanılabilir. Her son ürün için su/şeker/kuru madde içeriği olmak üzere belirtilmiş normlar mevcuttur. Devamlı izleme, normlara uygunluğun garanti edilmesini sağlar.

Endüstriyel uygulama söz konusu olduğunda refraktometreler, konveyörün, konteynırın ya da borunun yakınına; başka bir deyişle, doğrudan üretim hattına dahili olarak monte edilebilir. Bu durumda, numuneyi alıp ölçümü ayrı olarak gerçekleştirmeye gerek yoktur. Taşınabilir cihazlarda ise kontrol edilecek şeylerin çok küçük bir miktarda numunesi gerekir. Bu da bu cihazların gerekli kontrollerin hemen gerçekleştirilmesi açısından epey kullanışlı olmasını sağlar.

Patates nişastası, sadece aşçılıkta ve gıda endüstrisinde bağlayıcı madde olarak kullanılmaz. Patates ve diğer ürünlerden elde edilen karbonhidrat nişastası, toprakta çözünebilir ambalaj malzemeleri, tek kullanımlı sofra takımları, merhemler ya dda deterjanlar için bir baz olarak da kullanılabilir. Kağıt ve karton üretiminde nişasta ve nişasta ürünleri, yapıştırma, yırtılma dayanımını arttırma ve yüzey kaplaması için de kullanılır. İşlenmiş nişasta, boyalarda ve yapıştırıcılarda (örneğin duvar kağıdı macununda, zarflarda ve pullarda) bağlayıcı olarak da kullanılabilir. 

Nişasta üretimi için özel patates çeşitleri yetiştirilir. Bu işlem için patatesin tat ya da pişirme özelliklerinin aksine sadece yüksek nişasta içeriği önemlidir. Ancak, yetiştirilen patatesin nişasta içeriği, konuma ve ilgili hava koşullarına göre değişiklik gösterir. Endüstriyel patateslerdeki nişasta içeriğini belirlemek için kullanılan yöntemlerde nişasta içeriği ile patateslerin yoğunluğu arasındaki ilişki kullanılır. Yoğunluğu belirlemek için patatesler, suyun altında ve üstünde tartılır ya da farklı konsantrasyonlardaki tuz banyolarına daldırılır. Bu yöntemler nispeten maliyetli olduğundan dolayı nişasta içeriğini belirlemek için güvenilir yöntemleri büyük ayıklama tesislerine entegre etmenin yolları aranmaktadır.

Nişasta ölçekli refraktometreler, çözünmüş nişastanın hızlı bir şekilde belirlenmesi için kullanılabilir. Bir damla sıvı, ışık kırılması aracılığıyla çözünmüş nişasta miktarını belirlemek için yeterlidir. Bu tamamen optik refraktometrelerden birinin ölçüm aralığı, nişastanın yüzde sıfır ila otuzu ve yüzde 0.2‘lik bir hassasiyet ölçeği için tasarlanabilir. Endüstride proses izleme ve kontrolü için nişasta miktarını devamlı olarak ölçen, görüntüleyen ve ölçüm değerlerini diğer cihazlara aktaran özel refraktometreler geliştirilmiştir. 

Şeker içeriği, sadece meyvelerin tadını etkilemekle kalmaz aynı zamanda raf ömrünü de etkiler. Alman Reçel Yönetmeliği’ne göre, reçel, jöle ya da marmelat olarak satılan ürünlerin şeker içeriğinin toplamda en az yüzde altmış olması gerekir. Sadece kalorisi azaltılmış ürünler söz konusu olduğunda şeker içeriğinin daha düşük olduğundan söz edilebilir ve koruyucuların eklenmesine izin verilir. Şekerin bir bölümü meyveden geldiğinden ve bu miktar meyvenin türüne ve olgunluk derecesine bağlı olduğundan hazırlanan her parti için toplam şeker içeriği ölçülür. Reçel ve benzer ürünlere ilişkin yönetmeliğin üçüncü paragrafında toplam şeker içeriğinin yüz gram kütle başına gram olarak belirtilmesi gerektiği ifade edilir. Böylelikle, belirtilecek rakamın bir refraktometre ile belirlenen 20 santigrat derece sakkaroz skalasının değerine karşılık geldiği açıklanmış olur.

Birçok refraktometrede ölçek ayrımı ya da Brix derecesinde dijital göstergesi bulunur. Bir derece Brix, yüz gram çözeltide bir gram sakkaroza karşılık gelir ve Brix değeri tam olarak yönetmelikte gerekli olan sayısal değerdir. Ölçüm sonuçları sıcaklığı bağlıdır. Ölçümlerin 20 °C’de gerçekleştirildiği garanti edilemediğinde otomatik ısı dengelemeli refraktometre kullanılmalıdır. Üretim sürecindeki devamlı kontroller için ölçümlerin elektronik olarak değerlendirildiği ve sonuçların otomatik olarak iletildiği sabit kurulumlu refraktometreler geliştirilmiştir. Meyvenin şeker içeriğine ve hedef bileşime bağlı olarak şeker ilavesi otomatik olarak ayarlanabilir.

Brix ölçeği bulunan refraktometreler farklı ölçüm aralıklarında mevcuttur. Ölçüm aralığı ne kadar küçük olursa ölçek de o kadar iyi bir şekilde bölünebilir. Şeker konsantrasyonu ölçümü için en önemli şey ölçüm aralığının uygulamaya uyması ve tüm ilgili değerleri kapsamasıdır. Şarap üreticileri için 0 ... 44 Brix derecesi ya da Brix yüzdesini görüntüleyen refraktometreler uygunken reçel, bal ve konsantre meyve suları için 45 derece Brix’in üzerindeki değerler ölçülmelidir.

Bira üretim işlemi özellikle aynı tatta ve aynı kalitede bira üretimi söz konusu olduğunda çok fazla dikkat ve hassasiyet gerektirir. Bu içecek alkol içerdiğinden tekrarlanabilirliği sağlamak zordur ve bu nedenle hammaddenin ve üretim aşamasında değerlerin de devamlı izlenmesi gerekir. Bira üretimi için gerekli olan malzemelerin parametrelerinde her seferinde ufak bir farklılık olabilir. Refraktometre ile bira şırasının (wort) özgül ağırlığını ve ürünün alkol içeriğini tüm aşamalarda kontrol etmek mümkündür. Böylece, sapmaların meydana gelmesi durumunda buna uygun şekilde davranılabilir.

Özgül ağırlığın yanı sıra şeker içeriği de epey önemli bir parametredir. Bira yapımında kullanılan refraktometrelerde bulunan Brix ölçeği, ürünün dayanımını değerlendirmede yardımcı olur. Refraktometrenin kullanımı o kadar basittir ki bunu evde hobi olarak yapan insanlar da kullanabilir. Farklı ölçümler için farklı modeller uygun olduğundan bir refraktometre seçerken bu özelliklere dikkat etmek gerekir. Bira şırası özel bir malzemedir ve refraktometre ile ölçüm yaparken hata yapmamaya dikkat edilmelidir.

Refraktometrenin hassas bir şekilde kullanılmasını sağlamak için karşılık gelen bir kalibrasyonun ve düzeltme katsayısının ölçülmesi gerekir. Bira şırası, su ya da şeker haricinde üretilecek bira türüne bağlı olarak birkaç malzeme daha içerir. Referans olarak ele alınan tek bir değer yoktur ve her bira fabrikası ürünleri için uygun düzeltme katsayısını hesaplar. Refraktometre ile ölçülen şıranın özgül ağırlığı bu aşamadaki en önemli parametredir. Düzeltme katsayısı belirlendiğinde şıranın özgül ağırlığı ölçümleri hızlı bir şekilde gerçekleştirilir ve bu, işlem için avantajlıdır. Bira üreticisi işlemi düzenleyebilir, belirli prosedürleri kısaltıp uzatabilir (yıkama ya da kaynatma) ve en iyi kaliteyi elde etmek için tüm fermantasyon sürecini izleyebilir.

Bira yapımı ya da şeker içeriği ölçümü gibi belirlenen uygulamalar dışında refraktometre, araştırma ve geliştirmede de kullanılabilir. Refraktometrenin çalışma yöntemi, bileşiklerin hem yapısal hem de kimyasal yönlerden analizinde yardımcı olan maddelerin ve çözeltilerin çeşitli parametrelerini belirlemek için mükemmeldir. İlaç endüstrisinde, endüstriyel alanda, imalatta, otomotiv endüstrisinde, özellikle araçların bakımında pek çok deney ve araştırma için kullanılabilir. Cihazın kullanım kolaylığı, tasarımı ve gerçekleştirdiği fonksiyonlarla açıklanır. Örneğin, ısı dengeleme fonksiyonu, laboratuvar uygulamalarında cihazı epey kullanışlı yapar. Refraktometre, kan testleri ve insan vücudundaki önemli parametrelerin analizinde yardımcı olur. Maddelerin laboratuvarda ya da fabrikada dikkatli bir şekilde incelenmesi için laboratuvar refraktometresi ya da sabit cihazlar en iyi seçenektir. Ara sıra ya da anlık testler için dijital ya da taşınabilir cihazlar daha iyi bir seçenektir. Bu cihazlar, kullanıcının işleme ilişkin bir fikrinin olmasını, sabit bir ekipmanın kullanılamayacağı yerlerde yerinde kontrol ya da bazı ölçümler gerçekleştirmesini sağlar. Bu tür cihazlar ile ölçümler hızlı bir şekilde gerçekleştirilir ve pek bir hazırlığa da gerek yoktur.

Cihaz, ölçüm görevine göre uygun bir şekilde kalibre edilmelidir ve cihazın bakımının ve temizliğinin doğru bir şekilde yapılması zorunludur. Bazı cihazlar, ölçümleri karmaşık hesaplamalar yapmaya ve ağırlık ve kırılma faktörünü ölçmeye gerek kalmadan farklı birimlere dönüştürebilir. Uygulama, sıvı ve kalın malzemelerde mümkündür. Böylece, refraktometrenin kullanım alanı da genişler. Basit tasarım, kullanım kolaylığı, güvenirlik ve hassasiyet, doğru bakım koşuluyla uzun kullanım ömrü, pilsiz çalışma imkanı gibi tüm bu özellikler refraktometreyi yeni maddelerin, malzemelerin ve ürünlerin araştırılması ve geliştirilmesinde vazgeçilmez bir cihaz haline getirir.

Modern ölçüm cihazlarının kullanılması pek çok üretim ve kontrol sürecinin yeni bir seviyeye getirilmesini sağlar. Refraktometre de bu cihazlardan biridir ve kimya ve gıda endüstrisi gibi birçok alanda kullanılabilir. Işığın farklı ortamlardaki davranışlarına ilişkin bilgiler kullanılarak çeşitli maddelerin hassas yapısal analizi gerçekleştirilebilir; karmaşık bileşiklerdeki parametreleri ve bileşenleri tanımlanabilir. Refraktometre kullanmanın önemini hafife almamak gerekir. Pek çok maddenin ve çeşitli teknolojik işlemlerin kontrol edilmesine yeni bir boyut kazandırdığından dolayı laboratuvar kullanımından endüstriyel kullanıma kadar cihaz vazgeçilmezdir. 

Kullanıcının ihtiyaçlarına ve gereksinimlerine göre farklı refraktometre modelleri seçilebilir. Daha basit ölçüm görevleri için taşınabilir cihazlar daha iyi bir seçenektir, ancak, karmaşık teknolojik işlemler ve devamlı izleme söz konusu olduğunda inline refraktometreler tercih edilmelidir.

Inline refraktometre, gerçek zamanlı ölçüm yapabilen ve bu nedenle karmaşık işlemlerin devamlı ya da düzenli kontrolü gerektiğinde kullanılabilecek en uygun cihazdır. İçeceğin, kimyasal maddenin ya da diğer sıvı ortamların kalitesinin, bileşiminin ve konsantrasyonunun çok kapsamlı ve hassas bir şekilde kontrol edilmesini sağlar. Inline refraktometrelerin yüksek hassasiyete sahip olması ve kirleticiler ya da ortam koşulları gibi dış faktörlerin etkisine dirençli olması cihazın avantajlarından birkaçıdır. Endüstriyel refraktometrelerin (inline cihazlar için başka bir isim) ölçüm aralığı taşınabilir olanlardan daha geniştir ve bu nedenle en zorlu ölçüm görevleri bu modeller ile gerçekleştirilmelidir.

Fabrikalar ve üretim işletmeleri genelde seri üretim ve büyük partilerle ilgilenir. Kalite kontrolü ve doğru orantı gıda endüstrisinde alkollü içecekler, içecekler, meyve suları, turşusu yapılmış ürünler, ketçaplar, süt ürünleri ve diğer pek çok şey söz konusu olduğunda son derece önemlidir. Ham maddeler son ürün haline gelmeden önce karıştırma, mayalama, eritme ya da sulandırma, ısıtma ya da soğutma gibi pek çok aşamadan geçmelidir. Ancak orantının (şeker, tuz, asit, sirke ve diğer maddeler) sıkı bir şekilde takip edilmesi son ürünün gerekli özelliklere ya da tada sahip olmasını garanti edebilir. Refraktometre ile tüm bunlar devamlı olarak kontrol edilebilir. Yüksek kalitenin devam ettirilmesi ünlü pek çok üreticinin önceliğidir ve piyasada bir yer edinmek isteyen ve müşteriler arasında bir popülerlik elde etmek isteyen daha genç şirketler için de önemlidir.

Refratometre yardımıyla üretim sırasında meydana gelebilen hatalar önlenebilir, tespit edilip ortadan kaldırılabilir. Gerçek zamanlı ölçümler için refraktometrelerin kurulması, hatanın meydana geldiği noktanın epey hassas bir şekilde tespit edilmesini sağlar ve böylelikle yüksek miktarda ürünün bozulmasını önlemeye yardımcı olur. Aksi halde, hata sürecin sonunda tespit edilirse geri alınamaz sonuçlar oluşur.

Gıda üretiminde belirtilen besin içeriği bilgisinin gerçek ile örtüşmesi gerekir. İnsanların sağlığı söz konusu olduğundan ve sağlık durumları nedeniyle belirli parametreleri özellikle kontrol eden insanlar için bu durum büyük önem taşır.

Gıda endüstrisi üretim hattının kontrolüne ek olarak kimyasal ve ilaç endüstrisinde de kontrol zorunludur. Günlük hayatta temizlik ürünleri, yağlayıcı maddeler, çözücüler, alkali çözeltiler, antifriz ya da çeşitli katkı maddeleri gibi pek çok sıvı malzemeler çeşitli uygulamalarda kullanılır. Tüketim için üretilmemiş olsalar da bu maddelerin kalitesi de büyük öneme sahiptir. Bu maddelerin kullanımı epey etkili ama aynı zamanda tehlikelidir. Doğru uygulama ve tüm güvenlik normları dahilinde kullanıldığında bu maddelerin hiçbir olumsuz etkisi yoktur.

Günümüzde çevreye olan ilgi giderek artmakta ve üretim süreçleri gereklilikleri de giderek sıkılaşmaktadır. Üretimden sonra elden çıkarılan atık sular aşırı miktarda zararlı ve tehlikeli madde içermemelidir ve kalitesi de normlar tarafından sıkı bir şekilde kontrol edilip düzenlenmelidir. Atık su tesislerine monte edilen bir refraktometre, üretimin bu kısmının başarılı bir şekilde kontrol altında tutulmasını sağlar.

Endüstriyel ya da inline refraktometreler ucuz değildir, ancak, üretim hattına kurulduktan sonra sağlayacağı avantajların da göz önünde bulundurulması gerekir. Refraktometrenin kalitenin korunmasına, uygun olmayan malların üretiminden tasarruf edilmesine, proses otomasyonunun iyileştirilmesine ve ölçümlerin gerçek zamanlı gerçekleşmesinden dolayı ekipmanın aksama sürelerinin önlenmesine yardımcı olarak hızlı bir şekilde karşılığını veren bir cihaz olduğu söylenebilir.

Uygulamanız için doğru refraktometre modelini belirlemede herhangi bir yardıma ihtiyaç duymanız halinde lütfen info@pce-cihazlari.com.tr adresinden ya da 0212 471 11 47 nolu telefon numarasından bizimle iletişime geçiniz.